დღეს დაგეწყოთ მენსტრუალური სისხლდენა

ჩასახვის თარიღი

ეს ჯერ კიდეევ არ არის ორსულობა, რადგან თქვენ ჯერ ისევ მორიგი მენსტრუალური სისხლდენა გაქვთ, მაგრამ გინდათ თუ არა თქვენი ორგანიზმი დედობისათვის ემზადება. ძირითადად, ოვულაცია მენსტრუაციის დაწყებიდან 14 დღეში ხდება. ამ დროს უნდა გაამდიდროთ თქვენი ორგანიზმი ჯანმრთელი პროდუქტებით, უნდა მიიღოთ დამატებით ფოლიუმის მჟავა, თავი დაანებოთ მოწევას, ალკოჰოლის მიღებას. ასევე არ უნდა მიიღოთ ორსულობისათვის საშიში მედიკამენტები, გაიაროთ მუდმივი კონსულტაციები თქვენს ექიმთან. ეს ყველაფერი იმისთვისაა, რომ თქვენს ბავშვს მოუმზადოთ ჯანსაღი საწყისი განვითარებისათვის.

ორსულობის  1-2 კვირაზე ქალი ჯერ კიდევ ორსულად არ ითვლება. პირველი 2 კვირის განმავლობაში იწყება ახალი ციკლი, ხდება ოვულაცია და კვერცხუჯრედის განაყოფიერება. ეს კალენდარი ეყრდნობა ე. წ. გესტაციურ პერიოდს. ანუ ათვლას იწყება არა ჩასახვის მომენტიდან, არამედ მენსტრუალური ციკლის დაწყებიდან. სწორედ ამიტომ ფაქტიურად დაფეხმძიმება ხდება მხოლოდ ორსულობის მე-3 კვირაზე.

ყველა ქალს ორსულობის სხვადასხვა ნიშნები აქვთ. ზოგიერთი საერთოდ ვერ გრძნობს ვერანაირ ცვლილებებს, ზოგს კი ერთ კვირაში ეწყება ტოქსიკოზი. მიუხედავად ამისა, უმრავლესობა გამოყოფს შემდეგ ნიშნებს: – მკერდის მომატებული მგრძნობელობა და ზოგჯერ მტკივნეულობაც, ადვილად დაღლა, ხშირი შარდვა, მომატებული მგრძნობელობა სუნების მიმართ, მადის მომატება, გულისრევა, ბაზალური ტემპერატურის მომატება (37, 0 და ზემოთ) – მცირედი სისხლდენა ან მოყავისფრო გამონადენი საშოდან.

აქტიურად ვითარდება ჩანასახისგარე ორგანოები (ქორიონი, ამნიონი და ყვითრის პარკი). სწორედ ისინი უზრუნველყოფენ ნაყოფის კვებას, სუნთქვას და სხვ. ქორიონი ხელს უწყობს პლაცენტის გენერაციას, ხოლო ამნიონი – სანაყოფე ბუშტისას. ორსულობის პირველი 12 კვირა თქვენი მომავალი ბავშვის განვითარებაში განსაკუთრებით საპასუხისმგებლო და კრიტიკული პერიოდია. იწყება პლაცენტის ფორმირება, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ჰორმონების წარმოქმნაში, ასევე უზრუნველყოფს ბავშვს ჟანგბადითა და საკვები ნივთიერებებით.

ჩნდება ორსულობის პირველი ნიშნები და სიმპტომები – გარკვეული სუნების აუტანლობა, გაძლიერებული ნერწყვდენა და სხვ., განსაკუთრებით კი – დილის გულისრევა. ორსულთა დაახლოებით 70%-ს ტოქსიკოზი აღენიშნებათ. გულისრევის შეგრძნება შესაძლებელია იყოს როგორც დილით, ასევე დღის განმავლობაში, თუმცა დღისით როცა ქალი უფრო აქტიურია, ეს იმდენად შემაწუხეელი არაა. აღნიშნული მოვლენები შედეგია ჰორმონული ფონისა: ორგანიზმში ხდება მთელი რიგირ ცვლილებები ნაყოფის ნორმალური განვითარებისათვის, ამიტომ ასეთ დროებით მოვლენებს უნდა შეეგუოთ. ორსულობის მე-13 კვირაზე გულისრევა მთლიანად გაივლის. აჯობე ტოქსიკოზს! – საკვები მიიღე ხშირად და მცირე ულუფებით; მიიღე ცილით მდიდარი საკვები: ყველი, კვერცხი, არაქისის პასტა (თუკი ალერგია არ გაქვთ); არ დაგავიწყდეთ სითხის შესახებ, განსაკუთრებით თუკი გულისრევას მოჰყვება ღებინებაც, რაც იწვევს ორგანიზმის გაუწყლოვნებას; გაუფრთხილდი საკუთარ თავს, აიცილე სტრესები და მეტი დაისვენე.

შესაძლებელია შენიშნოთ რომ, მცირედ გაუწონასწორებელი გახდით – ერთ დღეს თუ სუსტად და უენერგიოდ ხართ, მეორე დღეს – პირიქით, სუპერენერგიულად გრძნობთ თავს. ეს სრულიად ნორმალურია და დამნაშავე ამაში ჰორმონებია. ორსულთა დაახლოებით მეოთხედ ნაწილს ამ პერიოდში აღენიშნებათ მცირედი სისხლიანი გამონადენი. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგ შემთხვევაში ეს სრულიად ნორმალურია, აუცილებლად მიმართეთ თქვენს გინეკოლოგს, რათა თავიდან აიცილოთ ორსულობის შესაძლო შეწყვეტა.

თქვენი საშვილოსნოს ზომა განვლილი 5 კვირის განმავლობაში ორჯერ მატულობს ზომაში (ორსულობადე საშვილოსნო მუშტისოდენაა, ორსულობის მე-7 კვირაზე ის უკვე მომატებულია ზომაში და მოგვაგონებს დიდი ზომის ფორთოხალს). ვინაიდან საშვილოსნო ზომაში მატულობს, შესაძლებელია პერიოდულად იგრძნოთ სპაზმები და ტკივილიც კი მუცლის ქვემო ნაწილში. ზოგი ქალი გრძნობს საშვილოსნოს შეკუმშვასაც.

შეამჩნევ, რომ ბიუსჰალტერი როგორღაც დაგივიწროვდა და ერთი-ორი ზომით მეტი გჭირდება; მკერდის  ზრდა გამოწვეულია ჰორმონების რაოდენობით ზრდით და ეს შესაძლოა გაგრძელდეს ორსულობის ბოლომდე. 

ჯერ კიდევ არ გეტყობა, რომ ორსულად ხარ. ტოქსიკოზი, ხასიათის ცვალებადობა, გადაჭარბებული ემოციურობა თითქმის ჩვეულ მოვლენად გექცა. ორსულებს ძალიან აინტერესებთ საკუთარი წონა და ხშირად აკონტროლებენ მას. როგორ უცნაურადაც არ უნდა მოგეჩვენოთ, თქვენი წონის მატებას ძალზე დიდი მნიშვნელობა აქვს ბავშვის ნორმალური განვითარებისათვის.

ნაყოფის განვითარების ამ ეტაპზე, ულტრაბგერითი ანუ დოპლერის აპარატით შეგიძლია შენი პაწაწას გულისცემის მოსმენა. ბევრი მომავალი დედისთვის, რომელთა ფეხმძიმობა არცთუ მშვიდად და უპრობლემოდ მიმდინარეობს, ამ საოცარი ხმის მოსმენა დიდი შვებაა. ახლა კი, ნებისმიერ დროს შეგიძლია მიხვიდე ექიმთან და დარწმუნდე, რომ ყველაფერი წესრიგშია.

თუ ფეხმძიმეთა უმრავლესობას მიეკუთვნები და რაიმე პათოლოგიური გადახრა არ გაქვს განვითარებული, ორსულობის მე-11 კვირას უფრო ენერგიული ხარ და აღარც გულისრევა გაწუხებს. თუმცა, შენი ამჟამინდელი ცხოვრება სულაც არ ჰგავს. ამ პერიოდში გეწყება ყაბზობა (რადგან შესაბამისი ჰორმონები ნელი ტემპით გადაამუშავებენ საკვებს) და კუჭის ძმარვა (ამის მიზეზიც ჰორმონების შენელებული მოქმედებაა), მაგრამ რას იზამ - ეს ყოველივე პატარა, ნაზი და თბილი არსების საკეთილდღეოდ ხდება.

შენი საშვილოსნო საკმაოდ დიდდება, რათა მოხერხებულად ჩაეტიოს მენჯ–ბარძაყის ძვლებს შორის. შენ მას უკვე კარგად გრძნობ ბოქვენის ძვალს ზემოთ. საშვილოსნოს აქვს საოცარი უნარი, ფეხმძიმობის დროს საჭირო მოცულობით გაფართოვდეს. იგი ჩვეულ ზომას  მშობიარობიდან რამდენიმე კვირის შემდეგ იბრუნებს. ამჟამად კი, იგი ზრდას განაგრძობს და მენჯ–ბარძაყის სივრცეს, შემდეგ მუცლის ღრუსაც ავსებს. ფეხმძიმობის დაწყებამდე, საშვილოსნო თითქმის მაგარია. მისი მოცულობა  სულ რაღაც 10 მლ–ს ან უფრო ნაკლებს შეადგენს.

პირველი ტრიმესტრი დამთავრებულია. მუცლის მოწყვეტის რისკი რამდენჯერმე შემცირდა. მეორე ტრიმესტრი გაცილებით კომფორტულ პერიოდად ითვლება – აღარ გაქვს არც ადრეული ტოქსიკოზი, აღარც გართულებული მოძრაობა. და კიდევ ერთი საინტერესო დეტალი – ამ პერიოდში ბევრ წყვილს ერთმანეთისადმი სექსუალური ლტოლვა საგრძნობლად ეზრდება. დატკბი, სანამ ჯერ კიდევ არ ხარ ძალიან დიდი და მოძრაობა შენთვის სერიოზულ პრობლემად არ ქცეულა. მართალია, მშობიარობას თვეები უკლია, მაგრამ ორსულობის მე-13 (მეცამეტე) კვირას შენი მკერდი უკვე გამოიმუშავებს რძის ხსენს, რომლითაც ახალშობილი უნდა კვებო შენი პატარა. ყურადღება! ქალების უმრავლესობას რძე მშობიარობის პირველივე დღეებში კი არ უდგება სარძევე ჯირკვლებში, არამედ –– რამდენიმე დღის შემდეგ. 

გიბრუნდება ჩვეული ენერგია, მკერდი ნაკლებ მგრძნობიარე გიხდება და რაც მთავარია, ტოქსიკოზისგან თავისუფლდები. თუ მისი სიმპტომები მაინც დაგრჩა, არ იდარდო, იგი უკვე მალე გაივლის. თუ ფეხმძიმეთა უმრავლესობა მთელი თვე იტანჯება ადრეული ტოქსიკოზით, სამაგიეროდ, მეორე ტრიმესტრი ითვლება მათთვის ყველაზე კომფორტულ პერიოდად.

საშვილოსნოს შეიგრძნობ ჭიპიდან 7–10 სანტიმეტრით დაბლა. ვიმედოვნებთ, გსიამოვნებს ესოდენ ნანატრი ორსულობის პროცესი და გზადაგზა ახალ–ახალ სიმპტომებსაც აღმოაჩენ. თუ, მაგალითად, სისტემატურად დახშული გაქვს ცხვირი და სუნთქვა გიჭირს, ეს შესაძლებელია იმას მიაწერო, რომ ამ დროს შენს ორგანიზმში მთელი რიგი ჰორმონული ცვლილებები და ლორწოვან გარსში დიდი რაოდენობით სისხლის ბრუნვა ხდება. მართალია, ეს არცთუ სასიამოვნო მოვლენაა, მაგრამ იგი მაინც ორსულობისთვის ნორმალურ პროცესად ითვლება და მას ორსულთა რინიტს უწოდებენ. ზოგი მომავალი დედა, ამავე მიზეზით, ცხვირიდან სისხლდენასაც უჩივის. თუ შესაძლო გენეტიკური და ქრომოსომული პრობლემების გამოსაკვლევად ამნიოცენტეზის პროცედურის გავლა მოგიწევს, ამაზე არ ინერვიულო: ბევრჯერ, ამა თუ იმ საფრთხის გამო წარმოქმნილი შიში სულ ამაო აღმოჩნდება ხოლმე; სამაგიეროდ, ქვეყანას ევლინება შესანიშნავი და საყვარელი არსება, რომლის გამოც ნამდვილად ღირს ყველაფრის მოთმენა. 

ორსული ქალის ორგანიზმში საგრძნობლად გაზრდილია სისხლის მიმოქცევა, რომელიც კანს მკვეთრად აწვება. შესაძლოა, ახლა შენი გარეგნობა თვითონაც მოგწონს, მითუმეტეს, რომ ჰორმონების აქტიურობა დამცხრალია და ტოქსიკოზმაც უკვე გაგიარა. შენ გაიმედებს ისიც, რომ უკვე გასცდი მე–14 კვირას, ანუ იმ სარისკო პერიოდს, როდესაც ჯერ კიდევ არსებობს ნაყოფის მოწყვეტის საშიშროება.

წონაში 2,5–დან 4,5 კილოგრამამდე გაქვს მომატებული. მუცლის გაზრდის, წონის მომატებისა და სიმძიმის ცენტრის გადანაცვლების გამო, ცოტა მოუქნელი გახდი. საჭიროა, დროებით ხმარებიდან ამოიღო მაღალქუსლიანი ფეხსაცმელი; ატარე მოსახერხებელი ფეხსაცმელი და ტანსაცმელი.

ორსულობის ამ ეტაპზე აუცილებლად დიდი ზომის და მოსახერხებელი ტანსაცმელი გჭირდება. საშვილოსნო თითქმის უკვე ჭიპთან არის მისული. ორსულობის დაწყებიდან დღემდე, დაახლოებით 4,5–დან 5,8 კილომდე გექნება მომატებული.

საშვილოსნოს ფსკერი განლაგებულია ჭიპიდან 1,3 სანტიმეტრით დაბლა. წონაში უკვე მომატებული გაქვს 3,6–6,3 კილოგრამი. აქედან 200 გრამი ნაყოფის, 170 გრამი პლაცენტის, 320 გრამი სანაყოფე წყლების, ამდენივე თავად საშვილოსნოს წონაა. არც ის გამოგვრჩეს, რომ შენი მკერდიც იზრდება. იგი ამჟამად დაახლოებით 3,6 კილოგრამს იწონის. 

შენ უკვე მიაღწიე ამ სასიამოვნო და რთული პროცესის, ორსულობის ეკვატორს, ანუ ნახევარ გზას. გილოცავთ! ორსულობის მე–20 (მეოცე) კვირას საშვილოსნოს ზედა ნაწილი ჭიპის დონეზეა ასული. იმედია, უხვად იღებ რკინაშემცველ პროდუქტებს. ეს ნივთიერება ხომ ძირითად როლს თამაშობს ჰემოგლობინის გამომუშავებაში. რკინა ჰაერივით ესაჭიროება მზარდ ნაყოფსაც, პლაცენტასაც და ამასვე მოითხოვს სისხლის გაზრდილი რაოდენობაც. 

ბავშვის წონა დაახლოებით 300–370 გრამს შეადგენს. მთლიანად არის ჩამოყალიბებული წარბები და ქუთუთოები. ეჭვი არაა, ამ პერიოდში კარგად გრძნობ მის მოძრაობას. ბუნებრივია, პატარას წარმოდგენაც კი არ აქვს შენი დღის განრიგის შესახებ; ასე რომ, არ გაგიკვირდეს, თუ იგი მაშინ დაიწყებს აქტიურ მოძრაობას, როდესაც ისვენებ. თანაც, დასვენების დროს და ღამით დაძინების წინ გულდასმით აყურადებ შენი ნამცეცას ყველა გაფაჩუნებას და ალბათ, ხშირად მისი მოძრაობები იმაზე აქტიურადაც გეჩვენება, ვიდრე სინამდვილეშია.

ნაყოფის სისხლიდან, პლაცენტის გავლით, ბილირუბინი დედის სისხლში ხვდება. როდესაც ბავშვი ვადაზე ადრე იბადება, მისი ღვიძლი იმდენად ჩამოყალიბებული არაა, რომ ბილირუბინი სისხლიდან გამოდევნოს. თუ ახალშობილს სისხლში მომატებული აქვს ბილირუბინის შემცველობა, მას უვითარდება ფიზიოლოგიური სიყვითლე. ამ დროს მას აღენიშნება ყვითელი ლაქები კანსა და თვალის თეთრ გარსზე. სიყვითლეს ფოტოთერაპიის მეთოდებით მკურნალობენ: ასხივებენ შუქს, რომლის სხივებიც აღწევს სისხლში და შლის ბილირუბინს. ფიზიოლოგიური სიყვითლის ძირითადი მიზეზი ისაა, რომ ბილირუბინი ვეღარ გადადის დედის სისხლში, ანუ ჩვეულებრივი მიმოცვლის პროცესი ირღვევა. ეს ავადმყოფობა ძირითადად უდღეურ ბავშვებში ფიქსირდება.

საშვილოსნო ბოქვენის ძვლიდან 23 სანტიმეტრით, ხოლო ჭიპიდან 3,75 სანტიმეტრით ზემოთ მდებარეობს. ამ პერიოდისთვის შენს სხეულს საგრძნობლად მრგვალი ფორმები აქვს. წონაში 5–დან 6,7 კილოგრამამდე გაქვს მომატებული. თუ პირველ ტრიმესტრში თავის ტკივილი ხშირად გაწუხებდა, ახლა შედარებით იშვიათად გტკივა თავი და თანაც, არც ისე ძლიერად, როგორც მანამდე. თავის ტკივილით ბევრი ფეხმძიმე იტანჯება. ამის მიზეზი, როგორც ყოველთვის, ჰორმონებია. 

ნაყოფის მოძრაობა საგრძნობლად ენერგიული ხდება. ის თავისუფლად გადაადგილდება სანაყოფე სითხეში. ნაყოფის აქტიურობის პერიოდს ძილის პერიოდი ცვლის, რომელიც დღე-ღამეში 16-დან 20 საათამდე გრძელდება. სხვათა შორის, ამ პაწაწინა ადამიანის ტვინის ელექტროენცეფალოგრამამ მეცნიერებს საშუალება მისცა, დაედგინათ, რომ ნაყოფის ძილს გააჩნია ზრდასრული ადამიანის ძილისთვის დამახასიათებელი ორი ფაზა: ეს არის სწრაფი და ნელი ძილის ფაზები. შენთვის ალბათ საინტერესო იქნება ის, რომ შენი მომავალი პირმშოს დროის 50 პროცენტი სწრაფ ძილზე მოდის მაშინ, როდესაც ზრდასრულ ადამიანებში ეს მონაცემი 20 პროცენტს არ აღემატება.

ნაყოფის წონა 700 გრამს აღწევს. მან უკვე დაიწყო ცხიმის დაგროვება. დანაოჭებული კანი თანდათან სწორდება და ნაყოფი სულ უფრო მეტად ემსგავსება ახალშობილს. ალბათ, უკვე გაირჩევა თმის ფერი და ტექსტურაც; თუმცა, დაბადების შემდეგ, ერთი და მეორეც არაერთხელ შეიცვლება. ამ პერიოდში ინტენსიურად გრძელდება ძვალ-სახსროვანი სისტემის გამაგრება.

საშვილოსნოში ბევრი თავისუფალი ადგილია, სანაყოფე წყლების მოცულობა 700 გრამს აღწევს და ნაყოფი თავისუფლად გადაადგილდება მასში. საინტერესო დეტალია: ნაყოფის მდებარეობა წამდაუწუმ იცვლება, მაგრამ თავი ყოველთვის მაღლა უჭირავს. ამ დრომდე, ალბათ, არაერთხელ მოგისმენია, თუ როგორ ფეთქავს შენი შვილის გული. როგორც ცნობილია, მისი რიტმი გაცილებით სწრაფია – დარტყმების რაოდენობა 120-დან 160-მდე მერყეობს.

პატარა 34 სანტიმეტრის სიგრძისაა. წონაში კი 900 გრამს აღემატება. ახლა მას თავისუფლად შეუძლია თვალების დახუჭვა და გახელა. ამავე დროს, მას უკვე ჩამოუყალიბდა დაძინებისა და გაღვიძების გარკვეული რეჟიმი; შეუძლია, წოვოს თითები. თანაც, ზოგიერთი ნაყოფი მხოლოდ ხელის თითებით არ შემოიფარგლება და აქტიურად იყენებს ფეხის თითებსაც.

ბავშვის წონა უკვე ერთ კილოგრამს აღემატება და 1100 გრამს შეადგენს. სიგრძე 35 სანტიმეტრია. თვალებზე წამწამებიც შეიმჩნევა. მხედველობა იმდენად აქვს განვითარებული, რომ უკვე ხედავს შუქს, რომელიც მუცელში აღწევს. ტვინში მილიარდობით ნეირონი ვითარდება (თუ აქამდე ნაყოფის ტვინი სრულებით გლუვი იყო, 28-ე კვირას წარმოიქმნება ტვინისთვის დამახასიათებელი ღარები და ნაოჭები), იზრდება ტვინის წონა. გრძელდება კანქვეშა ცხიმის დაგროვება, ბავშვი მუცლის გარეთ ცხოვრებისთვის ემზადება.

პატარა ძალიან აქტიურია. შესაძლოა, ექიმმა გირჩიოს, რომ ყოველდღიურად, გარკვეული დროის განმავლობაში, დააკვირდე და დაითვალო კიდეც მისი მოძრაობები. თუ ნაყოფი დიდ პაუზას აკეთებს მოძრაობებს შორის ან ზედმეტად აქტიურად მოძრაობს, აუცილებლად უნდა მიაკითხო გინეკოლოგს, რათა ჩაგაყენოს საქმის კურსში და დაგანახვოს, რომ ბავშვს ყველაფერი კარგად ვერ აქვს. არ გაგიკვირდეს, თუ სწორედ 29–ე კვირას თავს აქტიურად შეგახსენებს კუჭის ძმარვა და ყაბზობა. ამის მიზეზია ის, რომ ჰორმონი პროგესტერონი ასუსტებს კუჭ–ნაწლავის ტრაქტის კუნთებს, რასაც ემატება მუცლის ღრუს გადავსებაც. შედეგად, საჭმლის მონელების პროცესი ნელი ტემპით მიმდინარეობს.

საშვილოსნო ჭიპიდან 10 სანტრიმეტრით, ხოლო ბოქვენის ძვლიდან 30 სანტიმეტრით მაღლა მდებარეობს. მართლა ძნელი დასაჯერებელია, რომ შენ კიდევ ათ კვირას უნდა ატარო ნაყოფი მუცლით! თანაც, ნაყოფიც, პლაცენტაც და საშვილოსნოც ზრდას განაგრძობს. წონაში გემატება 11,4–დან 15,9 კილოგრამამდე. დაახლოებით ამის ნახევარს შეადგენს საშვილოსნო, პლაცენტა და სანაყოფე წყლები – ერთად აღებული.

პატარა უკვე 40 სანტიმეტრამდე არის გაზრდილი. თანაც, ემზადება, რომ უფრო დიდი ნახტომი გააკეთოს სიგრძეში ზრდის თვალსაზრისით. შეუძლია, თავი უკეთ ამოძრაოს, ხოლო ხელები, ფეხები და სხეული თანდანთან მრგვალდება და იძენენ აუცილებელ კანქვეშა ცხიმს.

1,8 კილოგრამის წონისა და 42 სანტიმეტრის სიგრძის ნაყოფი, ბუნებრივია, საკმაო ადგილს იკავებს შენს მუცელში. მისი სახიდან ამ დროისთვის თითქმის მთლიანად გამქრალია ნაოჭები. ორსულობის 32-ე კვირაზე ნაყოფს პრაქტიკულად ჩამოყალიბებული აქვს ფრჩხილები ფეხებსა და ხელებზე, ასევე – თმაც; ყოველ შემთხვევაში, მის სხეულზე კარგად განირჩევა ღინღლი. კანი კი, ადრინდელთან შედარებით, რბილი და გლუვი აქვს. ორსულობის 32-კვირას თითქმის ბოლომდეა ჩამოყალიბებული გული, თუმცა ეს ორგანოც და მთელი სისხლის მიმოქცევის სისტემაც ინარჩუნებს ნაყოფისთვის დამახასიათებელ გარკვეულ თავისებურებებს: მაგალითად, მარჯვენა და მარცხენა წინაგულებს შორის კვლავ რჩება ოვალური ხვრელი, რომელიც ბავშვს დაბადებისას ეხურება.

ნაყოფის პარამეტრები ასეთია: იწონის 2 კილოგრამს, სიგრძეში კი 43 სანტიმეტრს აღწევს. მოკლედ, ვერაფერს იტყვი: „შრომობს“, როგორც შეუძლია… იერ-სახესაც სწრაფად იცვლის – ის აღარ წააგავს დანაოჭებულ „უცხოპლანეტელს“; უკვე შეღინღლული პატარა ადამიანია.

ნაყოფი 2,3 კილოგრამს იწონის, სიგრძეში კი 44 სანტიმეტრს აღწევს. მის კანქვეშ არსებული ცხიმოვანი შრე, რომელიც პატარა ორგანიზმს თერმორეგულაციაში უნდა დაეხმაროს, თანდათან სქელდება. შედეგად, პაწაწინა არსებას სახეც და სხეულიც უმრგვალდება. ორსულობის ამავე პერიოდში თავის ბუნებრივ სახეს იღებს ნერვული სისტემა და ფილტვები.

პატარას ძალზე მცირე ადგილიღა რჩება მოძრაობისთვის, რადგან სიგრძეში 45 სანტიმეტრს აღწევს. მისი წონა კი 2,5 კილოგრამს შეადგენს.

ბავშვი 46 სანტიმეტრამდეა გაზრდილი. მართალია, კლასიკური გაგებით, იგი 2,7 კილოგრამს უნდა იწონიდეს, მაგრამ სინამდვილეში წონის მაჩვენებელი მერყეობს (ეს დამოკიდებულია არა მარტო მემკვიდრეობით, არამედ სხვა ფაქტორებზეც). რაც მთავარია, ამ ეტაპზე პრაქტიკულად იგი უკვე ითვლება მუცელში ზრდადასრულებულ ნაყოფად. შესაბამისად, ის ბავშვები, რომლებიც ორსულობის 37-ე და 42-ე კვირებს შორის პერიოდში იბადებიან, ზრდადასრულებულად ითვლებიან. ხოლო 37-ე კვირამდე დაბადებული ბავშვი დღენაკლია. ასევე კლასიკური გაგებით, ამ დროისთვის ნაყოფის მდებარეობა ხასიათდება, როგორც თავის წინამდებარეობა, ანუ მისი თავი დაბლა, საშოსკენ არის მიმართული და მზად არის დაბადებისთვის.

შენი ბავშვი უკვე ზრდადასრულებულად ითვლება. იცი ეს რას ნიშნავს? – უცბად მშობიარობა რომ დაგეწყოს, ექიმები ამ პროცესს მწვანე შუქს აუნთებენ: ბავშვს ფილტვები უკვე ჩამოყალიბებული აქვს საიმისოდ, რომ დედის მუცლიდან გამოსვლისას დამოუკიდებლად ამოისუნთქოს. აბა, უკან მიიხედე – რამდენი ღელვა, სიხარული და აღმოჩენა მოგიტანა გასულმა 8 თვემ. აი, პატარა უკვე შენთან უშუალო შეხვედრის ზღვარზე დგას! იგი ამ ეტაპზე უკვე 2,95 კილოგრამს იწონის. მისი სიგრძე 47 სანტიმეტრს აღწევს, ანუ ყოველ მომდევნო კვირას 1 სანტიმეტრით იმატებს.

ბავშვმა თითქმის უკვე დაამთავრა ჩამოყალიბება. ახლა იგი ყოველდღე 28-30 გრამს იმატებს. 3,1 კილოგრამს იწონის. 47 სანტიმეტრამდეა გაზრდილი. უკვე ძალაც აქვს ხელში, რაშიც მაშინვე დარწმუნდები, როდესაც პირველად აიყვან ხელში და თავის პაწაწინა თითებს მოგიჭერს.
ამ პერიოდისთვის მისი ორგანოები უკვე მზადაა საშვილოსნოს გარეთ არსებობისთვის. მთავრდება ფილტვების ალვეოლების ჩამოყალიბება და თითოეულ მათგანს სურფაქტანტი ფარავს. თავის ტვინში არსებულ სუნთქვით ცენტრს ახლა უკვე შეუძლია სუნთქვის პროცესის უზრუნველყოფა.
ეს მეტყველებს იმაზე, რომ ახალშობილი უპრობლემოდ ჩაისუნთქავს და ამოისუნთქავს. მის ფილტვებს შეუძლია გაიხსნას და პირველივე ჩასუნთქვისთანავე დაიწყოს ფუნქციონირება. შედარებით განსხვავებული სიტუაციაა ღვიძლთან და კუჭქვეშა ჯირკვალთან მიმართებაში: ეს ორგანოები განვითარებას განაგრძობენ; მათი საბოლოო ჩამოყალიბება ბავშვის დაბადებიდან რამდენიმე წლის შემდეგ მთავრდება. ჩამოყალიბებას აგრძელებს თირკმელებიც. ვითარდება ნაყოფის ტვინიც. ის გრძნობს დედის განწყობას და ამაზე რეაგირებს. მეტწილად, ბავშვის დაბადებიდან რამდენიმე წუთში პლაცენტა შორდება დედის ორგანიზმს. თუმცა, ზოგჯერ მისი რაღაც ნაწილი მშობიარის ორგანიზმში რჩება, რასაც მისი მთლიანობის დარღვევა იწვევს. ასეთ სიტუაციაში, საშვილოსნოს აღარ შეუძლია, საკმარისად სწრაფად შეიკუმშოს და ავტომატურად სისხლდენა (ზოგჯერ – საკმაოდ ძლიერიც) იწყება.
შენი საშვილოსნო ბოქვენის ძვლიდან 36-38 სანტიმეტრით, ხოლო ჭიპიდან 16-18 სანტიმეტრით მაღლა მდებარეობს. ამ პერიოდში ფეხმძიმეთა უმეტესობა სულგანაბული ელის მთავარი წუთის (იგულისხმება მშობიარობის დაწყება) დადგომას, უსმენს ნაყოფის ყოველ გაფაჩუნებას და საკუთარ ორგანიზმში მიმდინარე ცვლილებებს გაფაციცებით ადევნებს თვალს. ამასთან, კითხულობს უამრავ რაღაცას, ჭორსა თუ სიმართლეს, ორსულობის შესახებ და ყოველ ინფორმაციას საკუთარ სიტუაციასთან მიმართებაში აღიქვამს. ახლა ყველაზე მთავარია, რაც შეიძლება მეტი შეიტყო იმის შესახებ, თუ როგორ მოუარო ახალშობილს პირველი დღეების განმავლობაში. ამის პარალელურად, მოითავე ის საქმეები, რომელთა გაკეთებასაც ბავშვის დაბადების შემდეგ ვეღარ შეძლებ. დროა, ბევრი რაღაცის გაკეთება (რასაც მეტი მოძრაობა და ენერგია სჭირდება) მეუღლეს, ან ოჯახის სხვა წევრს გადააბარო. შესაძლებელია ისეთი შეგრძნებებიც გაგიჩნდეს, თითქოს მუცლის ქვემო ნაწილიდან ფეხების მიმართულებით ელექტრომუხტმა ჩაირბინაო. ეს გამოწვეულია იმით, რომ ნაყოფი მენჯის ღრუში ღრმად ეშვება და ზეწოლას ახდენს ნერვულ ღეროებზე. ამავე პერიოდში შენს სხეულზე ჩნდება ორსულობისთვის დამახასიათებელი კიდევ ერთი ნიშანი – შეშუპებები. დაუყოვნებლივ უნდა მიმართო ექიმს, თუ მკვეთრი და საგრძნობი შეშუპებები გაგიჩნდა, ან ერთბაშად მოიმატე წონაში.
სათანადო ყურადღების მიქცევა სჭირდება შემდეგ სიმპტომებსაც: ა) განუწყვეტელ, აუტანელ თავის ტკივილებს, ბ) თვალებში დაბნელებას ან საგნების გაორებას, გ) ძლიერი დიარეისა და ღებინების დაწყებას. საქმე ისაა, რომ ეს ყოველივე შესაძლებელია პრეეკლამპსიაზე მიანიშნებდეს.

ბავშვის ჩამოყალიბების პროცესი პრაქტიკულად მთლიანად დასრულებულია. ფუნქციური სისტემები გაძლიერებულ რეჟიმში ემზადებიან საშვილოსნოს გარეთ ცხოვრების ადაპტაციისთვის. ზოგი ორგანო და სისტემა უკვე ასრულებს თავის სპეციფიკურ ფუნქციებს. სრულ მზადყოფნაშია საჭმლის მომნელებელი ტრაქტი, ჩამოყალიბებულია ნაწლავები და სუსტად, მაგრამ მაინც ასრულებს პერისტალტურ მოძრაობებს. უკვე ფუნქციონირებს კუჭის ჯირკვლები; კუჭქვეშა ჯირკვლის სტრუქტურები ფორმირებულია და მზადაა, საჭმლის მომნელებელ პროცესში ჩაერთოს. საჭმლის მომნელებელი სისტემის შიდა ნაწილი აბსოლუტურად სტერილურია.

ძნელია იმის თქმა, რა წონა ექნება შენს პატარას დაბადებისას. ამ დროს ბავშვები, საშუალოდ, 3,4-3,5 კილოგრამს იწონიან-ხოლმე. სიგრძით 50 სანტიმეტრს არ აღემატებიან. თუმცა, ეს პარამეტრები მაინც ინდივიდუალურია. არცთუ იშვიათად, ახალშობილის მონაცემები ზემოთ ნახსენებს აღემატება. თავის ქალის ძვლები ჯერ მყიფე აქვთ, რაც დაბადებისას ძალიან ეხმარებათ: სამშობიარო არხში გამოსვლისას თავის ქალის დიამეტრი მცირდება. 

მართალია, უკვე დრო არის, რომ შენი პაწაწინა მემკვიდრე ყველას დაენახვოს, მაგრამ იგი ძველებურად წევს და ზრდას განაგრძობს. როგორ კომფორტულადაც არ უნდა გრძნობდეს თავს, იქ დიდხანს ვერ გაჩერდება. გამორიცხული არაა, შენმა ექიმმა შემოგთავაზოს: თუ მომავალ კვირას ბავშვი მაინც არ დაიბადება, ხელოვნურად გამოიწვიონ სტიმულირება.

ორსულთა მხოლოდ 10 პროცენტი ,,აღწევს" ორსულობის 42-ე კვირას, არ ინერვიულოთ თუ ამ 10 პროცენტში მოხვდით, დიდი ალბათობაა, რომ გამოთვლაში დაუშვით შეცდომა, მაინც აქტიური კონსულტაცია გაიარეთ თქვენს მეანთან